Monument verbouwen

Voor het opknappen of verbouwen van een monument gelden speciale regels. En niet alleen voor de gevel. De binnenkant én de hele buitenkant, dus de voorkant, zijkanten én achterkanten, zijn beschermd. Voor de meeste aanpassingen heeft u daarom een vergunning nodig. Ook voor het plaatsen van zonnepanelen. Voor normaal onderhoud hoeft dat meestal niet. 

Geen vergunning nodig voor onderhoud

Voor gewoon onderhoud hoeft u geen vergunning aan te vragen. Gewoon onderhoud is alles waarbij het uiterlijk van de binnenkant of de buitenkant van het pand niet verandert. Denk aan:

  • Het schilderen van houtwerk in dezelfde kleur
  • Het vervangen van ruiten of dakpannen door hetzelfde type glas of dakpan
  • Het opstoppen van rieten daken
  • Het plaatselijk herstellen van pleisterwerk of kozijnen van ramen en deuren.

Aanpassingen in een monument mogen soms ook zonder vergunning. Bijvoorbeeld het verwijderen van een niet-historische keuken of vloer.

Wel vergunning nodig voor verbouwen of aanpassen

Voor verbouwing of aanpassing van een monument heeft u eigenlijk altijd een vergunning nodig. Bijvoorbeeld voor sloopwerk, een uitbouw of het vervangen van ramen.

Wel vergunning nodig voor verduurzamen

Wilt u uw monument verduurzamen? Bijvoorbeeld met zonnepanelen of door betere isolatie? Ook hiervoor gelden speciale regels. Meer daarover leest u op onze pagina Monument verduurzamen.

Doe de vergunningcheck

Zeker weten of u een vergunning nodig heeft? Doe dan de vergunningcheck via het Omgevingsloket. Deze check is gratis. Of vraag een vooroverleg met ons aan. Dat kan ook via het Omgevingsloket. 

Het is verstandig om een vooroverleg met ons te plannen. We kijken dan samen met u naar uw plannen. U hoort meteen of uw aanvraag kans van slagen heeft. En of u uw plannen nog moet aanpassen.

Via het Omgevingsloket kunt u checken of u een vergunning nodig heeft en voor welke activiteiten. 

Wettelijke eisen plan

Wilt u een monument verbouwen en heeft u daarvoor een omgevingsvergunning nodig? Zorg dan dat u uw plan goed uitwerkt. Uw aanvraag moet namelijk voldoen aan wettelijke eisen voor rijksmonumenten en voor gemeentelijke monumenten

Tip: neem contact met ons op als u twijfelt of deze wettelijke eisen ook gelden in uw situatie .

De Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (CRK), de vroegere welstandscommissie of welstand, beoordeelt uw plan en uw aanvraag. De CRK geeft ook advies, bijvoorbeeld tijdens uw vooroverleg.

Openbare vergadering

De CRK bespreekt plannen tijdens een openbare vergadering.

Agenda

De CRK vergadert in de even weken, afwisselend op het gemeentehuis van Baarn en Zeist. De agenda wordt op de dinsdag voor de vergadering geplaatst op de website van MooiSticht. Kijk hiervoor onder de kop agenda commissievergaderingen. Zeist valt onder het rayon Noord-Oost.

Kosten vooroverleg

Voor een voorloverleg moet u kosten betalen. Dient u daarna een aanvraag voor een vergunning in? Dan worden de kosten voor het vooroverleg verrekend met de kosten voor de vergunningaanvraag. U betaalt dus niet dubbelop.

Kosten aanvraag omgevingsvergunning

Voor het behandelen van een aanvraag voor een omgevingsvergunning betaalt u leges. Heeft u eerst kosten gemaakt voor de aanvraag van een vooroverleg? Die kosten worden verrekend met de kosten voor de aanvraag van een vergunning.

Legesverordening

De exacte kosten vindt u in de:

Factuur voor de kosten

Voor de kosten krijgt u een factuur van de BghU (Belastingsamenwerking gemeenten en hoogheemraadschap Utrecht). Let op: u moet de kosten ook betalen als u de vergunning niet krijgt.

Korting leges bij verduurzamen

Gaat u uw monument verduurzamen? Dan krijg u soms korting op de leges.

Er zijn verschillende subsidies of voordelige leningen voor het onderhouden of restaureren van een monument.

Als u gaat bouwen, moet u ook rekening houden met mogelijke archeologische resten in de grond. Op de Archeologische verwachtingskaart ziet u waar we verwachten dat er nog archeologische resten zijn. Op de Archeologische beleidskaart staat wanneer u archeologisch onderzoek moet doen. Als de kans op archeologische resten groot is, is het handig om contact met ons op te nemen.

Soorten monumenten

Er zijn verschillende soorten monumenten en voor elke soort gelden andere regels. In Zeist hebben we deze monumenten:

Rijksmonumenten

De rijksoverheid bepaalt welke panden een Rijksmonument zijn. Voor verbouwing of aanpassing heeft u meestal een omgevingsvergunning nodig. Voor vragen of een vergunning kunt u bij ons terecht.

Gemeentelijke monumenten

Ons college bepaalt welke panden een monument zijn van regionaal of plaatselijk belang (pdf, 1 MB) . Voor een verbouwing of aanpassing heeft u meestal een omgevingsvergunning nodig. Voor vragen of een vergunning kunt u bij ons terecht.

Beschermd Dorpsgezicht

Een gebied met een speciaal cultuurhistorisch karakter. De rijksoverheid bepaalt dit. In Zeist hebben we 2 beschermde dorpsgezichten:

  • Het Slot en omgeving
  • Het Wilhelminapark

Gemeentelijke structuur

In de Gemeentelijke monumentale structurenlijst (pdf, 21 KB)  staat welke niet-bebouwde ruimten (zoals straten, parken en pleinen) gezien worden als gemeentelijke monumentale structuur. Daarbij is het oorspronkelijke karakter van deze ruimten nog te zien.

Cultuurhistorische waardenkaart

Weet u niet zeker of u een monument heeft? Of om wat voor soort monument het gaat? U kunt dit controleren via onze Cultuurhistorische waardenkaart. U kunt ook altijd contact met ons opnemen.