Respect begint bij het zien van de ander
Deze week was het precies honderd jaar geleden dat mijn moeder in Alkmaar werd geboren. Tijdens de Preek van de Leek stond ik stil bij haar leven en de invloed die zij op mij heeft gehad. Zij bracht mij in aanraking met de politiek, leerde mij oog te hebben voor mensen die het moeilijk hebben en liet zien dat je, ondanks verdriet en tegenslag, altijd weer iets van het leven kunt maken.
We hadden vroeger niet veel geld, maar groeiden op in een warm gezin waar liefde vanzelfsprekend was. Mijn moeder overleed negen jaar geleden, maar ik kom haar nog vaak tegen. In keuzes die ik maak, in de manier waarop ik naar onrecht kijk en in de overtuiging dat ieder mens ertoe doet.
De kracht van ontmoetingen
In mijn Preek van de Leek vertelde ik over mijn geloof in de kracht van ontmoetingen. Zoals filosoof Martin Buber schreef: mens word je pas werkelijk in contact met de ander.
Ik stond stil bij mensen die een verschil maken voor anderen. Bij vrouwen zoals Brenda, Ilhame en Fatima van Krachtvrouwen Zeist, Marian van de tuinderij Uit de Kluiten in Den Dolder, Jeanette van Andel van de Raad van Kerken Zeist en Janet met de vrouwen uit de documentaire Brood en Zout. Mensen die laten zien hoe aandacht, betrokkenheid en respect levens kunnen veranderen.
Respect in de praktijk
Die boodschap sloot aan bij de Week van Respect. Elkaar zien als mens, zonder direct te oordelen, blijft een dagelijkse opgave.
Als college van burgemeester en wethouders verzorgden wij gastlessen op verschillende basisscholen in Zeist. Op de Montessorischool sprak ik met leerlingen uit groep 5 en 6 over respect, pesten en uitsluiting. De kinderen verwoordden het treffend: iedereen moet mee kunnen doen en iedereen mag zijn wie hij of zij is.
Ook de documentaire Vrede, herinneringen aan Anton de Kom maakte indruk. Georganiseerd door het Comité Slavernijverleden Zeist in Figi. Anton de Kom streed tegen racisme en kolonialisme en betaalde daarvoor een hoge prijs. Het meest raakte mij het verhaal van zijn 92-jarige nicht, die ondanks alles zonder bitterheid sprak. Geen wrok, maar vergeving en de bereidheid om verder te gaan. Dat verdient respect.
Samen Zeist
Honderd jaar geleden werd mijn moeder geboren in een heel andere wereld. Er is veel veranderd. We geven meer ruimte aan verhalen uit het verleden en hebben meer oog voor het onrecht dat mensen zoals Anton de Kom is aangedaan.
Tegelijk zijn er ook dingen die ons al generaties verbinden. Al meer dan honderd jaar vieren we Sinterklaas, steeds opnieuw passend gemaakt bij de tijd waarin we leven. Ook dit jaar genoot ik van zijn komst naar Zeist. Samen met veel kinderen, ouders en grootouders die het centrum bezochten.
Daarin zie ik de rode draad van deze week: respect. Respect voor elkaars verhaal, voor verschillen én voor wat ons verbindt. Want alleen samen maken we Zeist.