Omgaan met een vol stroomnet
We gebruiken steeds meer stroom en we wekken steeds meer elektriciteit zelf op. Dit komt door de overstap van aardgas naar elektriciteit, door meer zonnepanelen en elektrische auto's, nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen. Hierdoor raakt het stroomnet overbelast. Dit heet ‘netcongestie’. Netbeheerders TenneT en Stedin werken hard om het stroomnet te verbeteren en uit te breiden. Dat is een enorme klus en duurt jaren. In de tussentijd kunt u last krijgen door een vol stroomnet. Lees hieronder wat de gemeente hieraan doet én wat u kunt doen.
Wat is er precies aan de hand?
Het stroomnet is overbelast. Dat wil zeggen dat er niet meer elektriciteit door de stroomkabels en elektriciteitsstations past. Dat maakt nieuwe plannen voor bijvoorbeeld een wijk, een school of bedrijf moeilijk. Iedereen heeft stroom nodig en er is te weinig ruimte op het net. Dit merken we ook in onze gemeente Zeist. Het stroomnetwerk kan op 2 manieren te vol raken:
- als iedereen op hetzelfde moment stroom gebruikt
- als we te veel zonne- en windenergie tegelijk opwekken of terugleveren aan het net
In de gemeente Zeist is het erg druk op het stroomnet. Vooral op piekmomenten tussen 16.00 en 21.00 uur gebruiken inwoners en ondernemers veel stroom.
Gevolgen voor inwoners
Op dit moment is er genoeg stroom voor alle bestaande woningen en andere kleine aansluitingen in onze gemeente. U kunt nog steeds overstappen op elektrisch koken. U kunt nog steeds een laadpaal plaatsen. En u kunt ook nog steeds zonnepanelen plaatsen op uw dak én zonne-energie terugleveren aan het stroomnet.
Denkt u erover na om een (hybride) warmtepomp of zonnepanelen te laten plaatsen? Controleer dan van tevoren bij de leverancier of u daarvoor uw kleinverbruikersaansluiting moet laten verzwaren.
Als u vanaf 1 juli 2026 een nieuwe kleinverbruikersaansluiting aanvraagt, of een bestaande kleinverbruikersaansluiting wilt laten verzwaren, is de kans groot dat u op een wachtlijst terechtkomt.
Heeft u zonnepanelen of wilt u deze plaatsen? Dan is het goed te weten dat zonnepanelen op heel zonnige dagen tijdelijk uit kunnen gaan. Zo wordt voorkomen dat het stroomnet in de wijk overbelast (overvol) raakt. U kunt dan geen stroom terugleveren en eigen opgewekte stroom niet gebruiken. De omvormers schakelen meestal vanzelf weer aan als het stroomnet weer ruimte heeft. Als u merkt dat dit bij u speelt, raadpleeg dan de tips van Stedin over hoe om te gaan met dergelijke spanningsproblemen(Verwijst naar een externe website).
Het kan gebeuren dat lampen in huis gaan knipperen of (in het ergste geval) dat de stroom uitvalt in straten, buurten of wijken. Of en wanneer dat gebeurt, weten we niet. Samen met netbeheerders Stedin en TenneT proberen we te zorgen dat er voldoende stroom beschikbaar blijft.
Gevolgen voor ondernemers
Het volle stroomnet heeft gevolgen voor ondernemers die een nieuwe of grotere grootverbruikersaansluiting nodig hebben. En vanaf 1 juli 2026 waarschijnlijk óók voor ondernemers die een nieuwe kleinverbruikersaansluiting aanvragen, of een bestaande kleinverbruikersaansluiting willen verzwaren. Alle aanvragen komen op de wachtlijst bij netbeheerder Stedin. Bedrijven krijgen pas extra capaciteit als het elektriciteitsnet de vraag aankan. Ondernemers kunnen hiermee te maken krijgen als zij hun bedrijf:
- in gemeente Zeist willen vestigen
- willen uitbreiden
- willen verduurzamen en daardoor meer capaciteit nodig hebben óf terug willen leveren
Heeft u (als ondernemer) binnenkort een nieuwe of tijdelijke aansluiting nodig? Of wilt u een uitbreiding van uw huidige contract? Meld dit dan zo vroeg mogelijk bij Stedin.
Heeft als ondernemer last van netcongestie, of wilt u dit voorkomen? De gemeente biedt ondersteuning aan ondernemers over hoe om te gaan met netcongestie. Hiervoor geven we subsidie aan Mijn Groene Bedrijf. Zij adviseren ondernemers gratis en vrijblijvend over wat wél mogelijk is, ondanks netcongestie. Neem hiervoor contact op met Mijn Groene Bedrijf via contact@mijngroenebedrijf.nu(Verwijst naar een e-mailadres).
Netbeheerders TenneT en Stedin zijn druk bezig om het elektriciteitsnet uit te breiden. Zij bouwen extra hoogspannings- en elektriciteitsstations en leggen kabels. Een enorme klus die jaren duurt. TenneT en Stedin plaatsen tot 2035 ongeveer 160 extra elektriciteitshuisjes, verspreid over onze hele gemeente. Dat is een grote klus, straten moeten open om dit voor elkaar te krijgen. De gemeente helpt de netbeheerders waar mogelijk.
Andere maatregelen zijn bijvoorbeeld:
- Lager vermogen van publieke laadpalen tussen 16.00 en 21.00 uur.
- Aanpassingen in nieuwbouwwoningen, zoals energiegebruik van verschillende gebruikers op elkaar afstemmen, tijdelijk opslaan van energie in batterijen en opslag van warmte.
- Bedrijven wordt gevraagd om minder stroom te gebruiken tijdens piekmomenten. Daarvoor krijgen ze een vergoeding van de netbeheerder.
Bekijk hier alle maatregelen(Verwijst naar een externe website). Aan een deel van de maatregelen wordt nu gewerkt.
Iedereen kan helpen om slimmer met stroom om te gaan. Door bijvoorbeeld te voorkomen dat we allemaal op hetzelfde moment veel stroom verbruiken. In de gemeente Zeist wordt vooral veel stroom gebruikt door bewoners en kleine en middelgrote bedrijven. Wilt u meehelpen om een vol stroomnet zoveel mogelijk te voorkomen? Bekijk dan deze tips:
- Energie besparen is altijd een goed idee. Kijk hoe u dat doet op milieucentraal.nl(Verwijst naar een externe website)
- Verbruik zo min mogelijk stroom in de piekuren, tussen 16.00 en 21.00 uur. Zet elektrische apparaten dus overdag of ’s nachts aan. Op de website www.eklok.nl(Verwijst naar een externe website) van Stedin ziet u op welk moment het druk is op het stroomnet.
- Hebt u zonnepanelen? Probeer de stroom die u opwekt dan meteen te gebruiken. Draai bijvoorbeeld de was overdag of op een zonnig moment.
- Hebt u een elektrische auto? Laad die dan op voor 16.00 uur of na 21.00 uur. Als u zonnepanelen hebt kunt u ook goed opladen als het zonnig weer is.
- Denkt u erover om een warmtepomp te kopen? Een hybride variant belast het stroomnet het minste, omdat die op koude dagen overschakelt op gas van de cv-ketel. Controleer van tevoren bij de leverancier of u uw kleinverbruikersaansluiting moet verzwaren om uw nieuwe warmtepomp te kunnen laten werken.
Stedin en TenneT
Stedin(Verwijst naar een externe website) is de beheerder van het regionale elektriciteitsnet, dus het elektriciteitsnet in onze gemeente en de regio. TenneT(Verwijst naar een externe website) is de beheerder van het landelijke hoogspanningsnet. Vanuit dit net wordt het netwerk van Stedin van stroom voorzien.
Tennet brengt maandelijks een nieuwsbrief uit over de ontwikkelingen rond netcongestie. U kunt zich hier aanmelden voor deze nieuwsbrief(Verwijst naar een externe website).